verwenzorg-header20.jpg

Verrassende, nieuwe
initiatieven tastbaar maken

Jaarverslagen

 

Jaarverslag 2015: Kwaliteit verspreiden

In 2015 nam het Innovatiefonds Zorgverzekeraars afscheid van mr. Ine van Hest, directeur van het Innovatiefonds vanaf de oprichting in 1999. Een symposium op het Landgoed De Horst in Driebergen, een druk bezochte receptie en een als krant vermomd liber amicorum onderstreepten op 23 september de grote betekenis die Ine van Hest heeft gehad voor het Innovatiefonds en de door haar steeds hoog in het vaandel gevoerde aandacht voor de verbetering van de kwaliteit van de zorg voor patiënten. ‘Met meer dan een beetje weemoed nemen we afscheid’, schreef ik in het liber amicorum, ‘maar met meer dan een beetje goede moed gaan we verder’ met dr. Tessa van der Valk, die toen al bijna vijf jaar bij het Innovatiefonds werkzaam was. Zij is Ine van Hest na diens pensionering opgevolgd als directeur van het bureau. FotoJV2015website

Als Stichting Centraal Fonds RVVZ begon het Innovatiefonds in 1999 en in 2018 zullen de laatste reserves besteed worden van de al in de jaren tachtig van de vorige eeuw door de overheid opgeheven vrijwillige ziekenfondsverzekering. Het bureau heeft dan nog een paar jaar werk aan de begeleiding van de dan nog lopende en een aanvang nemende projecten. Al in 2015 zijn we begonnen met verkennende gesprekken met de zorgverzekeraars om te bezien in hoeverre zij geïnteresseerd zijn in een vervolg op het Innovatiefonds. In 2016 hopen we met een voorstel te kunnen komen.

In Utrecht is men in het najaar van 2015 begonnen met de bouw van het Prinses Máxima Centrum, dat het nationale instituut voor onderzoek en behandeling van kinderoncologie zal worden. Het Innovatiefonds is vanaf het begin bij dit project betrokken geweest. Met een totale investering van 5 miljoen euro van het Innovatiefonds zal het mogelijk worden dat straks elk kind een kamer-en-suite met een verblijfsvoorziening voor de ouders heeft. 

Het initiatief om de verschillende organisaties die zich bezighouden met de eerder zeldzame of zelfs zeer zeldzame aandoeningen tot samenwerking te brengen is in 2015 onder voorzitterschap van prof. dr. Niek Urbanus met grote inzet voortgezet. Het jaarthema op het gebied van transities in de zorg heeft een langere aanloop dan verwacht, nodig gehad. De aanvragen op dit gebied begonnen pas eind 2015 binnen te komen. Het bestuur heeft daarom besloten ook in de eerste helft van 2016 nog aan dit jaarthema vast te houden. Dat geldt ook voor het jaarthema van de verbetering van de kwaliteit van leven van patiënten door het tegengaan van over- en onderbehandeling. Op dit gebied konden ook in 2015 al een aantal interessante projecten gesteund worden. Ik denk dan aan een project dat in de eerste lijn patiënten wil helpen met het verminderen van het gebruik van antidepressiva. Het bestuur heeft ook een aanvraag gesteund gericht op het optimaliseren van het medicatiegebruik van kinderen en jeugdigen met ADHD. Interessant is zeker ook het project van twee samenwerkende ziekenhuizen om bij de spoedeisende hulp voor patiënten met medicatieproblemen een apotheker in te zetten. 

Het bestuur van het Innovatiefonds Zorgverzekeraars bestaat uit de bestuurders van de destijds bij de vrijwillige ziekenfondsverzekering betrokken verzekeraars of hun rechtsopvolgers. In 2015 nam het bestuur, als gevolg van hun vertrek bij de zorgverzekeraars, afscheid van mr. Roger van Boxtel (Menzis) en drs. Diana Monissen (De Friesland Zorgverzekeraar). Wij zijn hen zeer dankbaar voor hun inzet voor het Innovatiefonds, in het geval van de heer Van Boxtel was dat zelfs gedurende meer dan tien jaar. Hij is inmiddels opgevolgd door dhr. drs. R. Wenselaar en wij zijn in afwachting van toetreding van het nieuwe bestuurslid vanuit De Friesland Zorgverzekeraar.

 

Prof. dr. Paul Schnabel,
voorzitter

Jaarverslag 2013

De mogelijkheden die de medische wetenschap toevoegt aan goede zorg voor gezondheid nemen nog altijd toe. Toch zijn er veel mensen die kampen met lichamelijke klachten waaraan weinig te doen lijkt te zijn. 

Innovatiefonds JV-2013 banner

Zij gaan naar veel dokters, maar als die niets kunnen vinden voelt de patiënt zich daardoor onbegrepen en ontevreden. De aandoening waaraan deze mensen lijden wordt aangeduid met de term SOLK: somatisch onverklaarde lichamelijke klachten. Uiteraard kan het goed nieuws zijn wanneer klachten niet op een aantoonbare somatische oorzaak blijken te berusten. Maar dat geldt niet wanneer de klachten blijven bestaan en de gezondheidszorg er geen remedie voor heeft. Bij deze mensen ontstaan nieuwe zorgvragen met onnodige zorgkosten. Niet alleen de patiënt en de zorgverlener zijn gefrustreerd. Ook de zorgverzekeraar raakt vertwijfeld.

UMC Groningen heeft ons ee
n project aangeboden dat voor dit probleem een oplossing wil bieden met de ontwikkeling van een innovatief online persoonlijk patiëntsysteem. Het is een groot innovatief en veel belovend project, maar ook ambitieus en riskant. Voor dat laatste zijn we niet teruggeschrokken. We hebben besloten het project financieel te steunen omdat we het belangrijk vinden kansen te pakken die kunnen bijdragen aan de verbetering van de kwaliteit van leven van deze patiëntengroep die gemakkelijk tussen wal en schip valt.

Het SOLK-project sluit aan op het jaarthema voorkomen van over- en onderbehandeling in de zorg. Dit jaarthema heeft veel goede aanvragen opgeleverd waaraan we ruim 3,8 miljoen euro hebben toegekend.

Het andere jaarthema dat projecten wilde uitlokken om de zorg voor mensen met een zeldzame ziekte te verbeteren heeft jammer genoeg niet eenzelfde resultaat opgeleverd. Verschillende grote projecten zijn ingediend die onderling overlap lieten zien. De ontwikkelingen gaan snel en we zien dat op veel verschillende plaatsen veel geld wordt besteed voor hetzelfde doel. Om dit op het terrein van zeldzame ziekten te voorkomen hebben we de desbetreffende projectindieners uitgenodigd gezamenlijk tot een aanvraag te komen die voor alle zeldzame aandoeningen van waarde is. Of dat lukt hopen we in 2014 te zien.

Hoe lastig het is op voorhand de slaagkans van een innovatief project in te schatten is meer dan andere jaren gebleken. Een aantal gestarte projecten konden niet op een verantwoorde manier worden voortgezet. Dit was bijvoorbeeld het geval bij het in 2012 gehonoreerde project InTouchTabel. We vonden het een mooi en innovatief initiatief om het zelfmanagement van verstandelijk gehandicapten te ondersteunen met het creëren van een markt van vraag en aanbod van apps. Dat bleek niet haalbaar en het project is gestopt.

Dat is jammer, maar dit en de andere projecten hebben ons veel leerpunten geleverd voor de toekomst. Zoals altijd hebben ook buiten de jaarthema’s om projecten steun gekregen waaraan het bestuur een bovengemiddeld belang heeft gehecht. Dat recht houdt het bestuur zich altijd voor. Een overzicht van alle in 2013 gehonoreerde projecten vindt u in het jaarverslag.

Op deze plaats memoreren we het afscheid dat we hebben moeten nemen van onze eerste voorzitter de heer mr. Niek de Jong. Maar liefst 14 jaar heeft hij zich met al zijn kennis, ervaring en wijsheid ingezet om het Innovatiefonds Zorgverzekeraars tot wasdom te laten komen. Het bestuur en directie zijn hem hiervoor veel dank verschuldigd. Hij vond dat het tijd werd het stokje over te geven en dat hebben we gerespecteerd. We wensen hem nog een mooie toekomst. Graag bedanken we alle aanvragers voor de indiening van projecten bij ons fonds. Wij wensen hen veel succes bij de uitvoering van hun projecten die verbeteringen in de zorg dichterbij brengen.

Prof. dr. Paul Schnabel,                Mr. Ine van Hest,
voorzitter                                          directeur

Verschil maken

Als blijkt dat je kind kanker heeft en daarvoor zware behandelingen moet ondergaan, wil je als ouder maar één ding en dat is bij je kind zijn. Meestal is dat niet mogelijk. Verstandelijk gehandicapten vinden de ontwikkelingen rond internet en sociale media net zo spannend en uitdagend als de meeste anderen. Toch houdt de markt nog weinig rekening met hun wensen en mogelijkheden. En wat te denken van de moeite die betrokkenen van dementerenden hebben bij het begrijpen van hun gedrag?

In 2012 hebben we grote projecten ondersteund die voor de genoemde knelpunten oplossingen bieden en een goed antwoord geven op de gekozen jaarthema’s. Ze zullen zichtbaar verschil gaan maken in de zorg. Het eerste hierboven genoemd knelpunt wordt opgelost met ouder-kindkamers in het Prinses Máxima Centrum voor Kinder-oncologie in Utrecht dat eind 2015 de deuren opent. En met het InTouchTabelproject wordt bereikt dat het gebruik van tablet pc’s in de zorg voor alle verstandelijk gehandicapten, toegankelijk wordt. Het zorgt ervoor dat deze mensen op en leuke manier beter voor zichzelf kunnen zorgen en veel zelf kunnen regelen. Om mantelzorgers en anderen een steuntje in de rug te geven bij de zorg voor demente mensen is de ervaringstraining Into D’mentia ontwikkeld. Door middel van virtual reality kunnen zij ervaren hoe het is om dement te worden. Begrip voor de ziekte helpt om de zorgverlening te verbeteren, maar ook om die als mantelzorger langer vol te houden. Voor de exploitatie van Into D’mentia in de eerste jaren stellen wij een lening ter beschikking.

Meestal geven we voor projecten die bij ons passen financiële steun in de vorm van schenkingen. Maar het financieren van exploitatiekosten komt niet voor een schenking in aanmerking. Om ontwikkelde innovaties toch kansen in de markt te geven zoeken we daarvoor een oplossing met leningen. Het vereist een zekere stuurmanskunst om dit goed en binnen de contouren van de mogelijkheden te doen. Het is voor ons een uitdaging nieuwe vormen van steun op een verantwoorde manier verder te ontwikkelen!

Over deze ontwikkeling en andere innovatieve projecten die wij steunen, leest u in dit jaarverslag 2012. De gedetailleerde inhoudsopgave loodst u door het document. Wij bedanken alle projectaanvragers voor het indienen van hun project. Ook in 2013 hopen we weer op veel vernieuwende initiatieven die betere zorg mogelijk maken.

 

Mr. N. (Niek) de Jong,               Mr. G. (Ine) van Hest,
voorzitter                                   directeur

Jaarverslag 2014

Al sinds 1999 ondersteunt het Innovatiefonds Zorgverzekeraars projecten die een bijdrage kunnen leveren aan het verder verbeteren van de zorg voor en niet zelden ook van patiënten. Elk jaar zijn er enkele thema’s die centraal staan in het toekenningsbeleid van het Innovatiefonds. In 2014 zijn dat zeldzame ziekten en het voorkomen van over- en onderbehandeling. 

Banner jaarverslag 2014In het begin van 2014 is een projectgroep van stakeholders op het terrein van zeldzame ziekten van start gegaan met het doel te verkennen of binnen het jaarthema zeldzame ziekten een (gemeenschappelijke) aanvraag bij ons fonds mogelijk zou zijn. De aandacht gaat daarbij vooral uit naar generieke oplossingsmethodieken die voor alle zeldzame aandoeningen van belang zijn. De projectgroep staat onder voorzitterschap van prof. dr. Niek Urbanus, emeritus hoogleraar KNO en voormalig voorzitter van de Raad van Bestuur van het Academisch Medisch Centrum van de Universiteit van Amsterdam. De opdracht aan de projectgroep was bepaald niet gemakkelijk maar we zijn blij dat het bestuur van het Innovatiefonds positief heeft kunnen besluiten over substantiële financiële steun aan projecten die passen in het kader van de doortimmerde voorstellen ‘Zorg voor Zeldzaam’ en ‘Vroegsignalering’ van de projectgroep. Meer hierover leest u hier.

Door het jaar heen kwam het andere jaarthema ook ruim aan bod. 10 Projecten zijn gehonoreerd die over- of onderbehandeling willen voorkomen en perspectief bieden op een grotere kwaliteit van leven. Bijvoorbeeld voor patiënten met kanker en doorbraakpijn, kinderen met luchtweginfecties, mensen met lage rugklachten, en kinderen met een Post Traumatische Stress Stoornis (PTTS).

Buiten de jaarthema’s om gaven we onder andere steun aan een project om een programma van eisen voor een goed Persoonlijk Gezondheids Dossier (PGD) op te stellen. Dit is onontbeerlijk om invoering van het PGD op grote schaal te realiseren. Voor dit project is een groot draagvlak nodig en intussen is gebleken dat het project enthousiast wordt ontvangen door alle belanghebbenden.

Het Innovatiefonds Zorgverzekeraars wil projecten ondersteunen die er toe doen en werkelijk verschil maken. Wij hebben het NIVEL gevraagd de impact van door ons ondersteunde projecten te analyseren. Uit de analyse blijkt gelukkig dat het focusbeleid succesvol is. Daarom houden we deze koers ook in 2015 vast. 

Maar zonder goede aanvragen lukt het niet onze doelen te bereiken. Graag bedanken we alle aanvragers voor de indiening van hun project bij ons fonds. In het bijzonder danken we natuurlijk de aanvragers wier voorstel we financiële ondersteuning hebben kunnen geven. 

Prof. dr. Paul Schnabel,                Mr. Ine van Hest,

voorzitter                                       directeur

E-health maakt vaart

Verstandelijk gehandicapten met pijnklachten kunnen binnenkort op een touchscreen met pictogrammen aangeven hoeveel pijn ze hebben en waar. Ouders van kinderen met een stofwisselingsziekte gaan in een eigen wikipedia rapporteren over het beloop van de ziekte van hun kind. Een digitale keuzehulp maakt het patiënten met uitgezaaide borst- of darmkanker gemakkelijker om te kiezen tussen wel of geen chemotherapie. En de internetcursus Het maken van je eigen herstelverhaal voor langdurig opgenomen psychiatrische patiënten wordt na een succesvolle pilot nu landelijk ingevoerd.

Dit zijn vier voorbeelden van projecten die we in 2011 ondersteund hebben. In alle vier gaat het om verbeteringen in de zorg die direct ten goede komen aan de patiënt. Het zijn projecten op menselijke maat. In alle vier de projecten speelt e-health een hoofdrol en dat zien we graag. E-health kan mensen enorm helpen om zelfstandig en autonoom te blijven. Om hun eigen leven te managen.

Bij veel e-healthprojecten gaat het om verbetering van de communicatie en informatie in de zorg. Een groot project dat hier op metaniveau aan bijdraagt is ZegelGezond, een waarderingssysteem voor online gezondheidsinformatie. Vak- en publieksexperts waarderen de inhoudelijke kwaliteit van aangemelde gezondheidssites met cijfers. De websites die voldoen aan de criteria van ZegelGezond krijgen een kwaliteitszegel. Dit leidt tot verbetering van de publieke gezondheidsinformatie op internet. Het Innovatiefonds Zorgverzekeraars steunt dit project omdat betrouwbare informatie mensen helpt de juiste keuzes te maken over hun gezondheid. Over deze en andere innovatieve projecten die wij steunen, leest u in dit jaarverslag 2011. Na veel positieve reacties over ons digitale jaarverslag van 2010, kiezen we er ook dit jaar voor het jaarverslag aan te bieden op een usb-stick en via onze website. De gedetailleerde inhoudsopgave loodst u door het document. Wij bedanken alle projectaanvragers voor het indienen van hun project. Ook in 2012 hopen we weer op veel vernieuwende initiatieven die de zorg zichtbaar beter maken.

 

Mr. N. (Niek) de Jong,       Mr. G. (Ine) van Hest,

voorzitter                           directeur

 

Om u beter van dienst te zijn maakt het Innovatiefonds Zorgverzekeraars gebruik van cookies. Waarom? We leggen het u graag uit.